Ung thư máu có di truyền không? – Nguyên nhân và cách phòng ngừa

Ung thư máu là một trong những căn bệnh phổ biến thường gặp và để lại nhiều hệ quả nghiêm trọng. Trẻ em là đối tượng mắc bệnh chiếm tỷ lệ cao hơn người lớn. Tâm lý bệnh nhân khi mắc phải bệnh ung thư máu luôn lo lắng, buồn phiền. Nhiều câu hỏi đặt ra “Bệnh ung thư máu có di truyền không?”, “Nguyên nhân gây ra bệnh bao gồm các yếu tố nào?”. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp các thông tin cần thiết xoay quanh các câu hỏi đưa ra.

Ung thư máu có di truyền không?

1. Ung thư máu có di truyền không? Cơ chế di truyền bệnh ung thư máu

Phân tử mang thông tin di truyền hay còn gọi là DNA, chịu trách nhiệm xây dựng các đặc điểm không thể thay đổi trong cơ thể của mỗi con người như là: màu mắt và màu tóc. Phân tử mang thông tin di truyền cũng là sự tăng trưởng và phát triển liên tục của máu, da và các tế bào cơ thể khác.

Bệnh nhân mắc bệnh ung thư máu khi các tế bào bạch cầu trong máu và tủy xương phát triển. Các tế bào bạch cầu đó đã ngăn tủy xương sản xuất tế bào khỏe mạnh đi nuôi cơ thể. Những điều này xảy ra trong các trường hợp bất thường, phân tử mang thông tin di truyền của các tế bào tủy xương đột biến.

Sự đột biến của phân tử mang thông tin di truyền trong tủy xương có thể dẫn đến bệnh ung thư máu

Sự đột biến phân tử mang thông tin di truyền liên quan đến bệnh ung thư máu thường phát triển nhiều hơn là sự di truyền từ gen của cha mẹ. Cũng theo các chuyên gia y tế, một trong những gen đầu tiên được phát hiện có liên quan đến bệnh ung thư máu di truyền đó chính là RUNX1 và đã được thử nghiệm di truyền vào năm 2008.

Cơ thể của những người mang sự thay đổi gen RUNX1 có thể đối mặt với nguy cơ mắc bệnh bạch cầu tủy cấp tính (AML) cao hơn. Đột biến trên gen RUNX1 cũng có thể khiến người đó mang có số lượng tiểu cầu thấp hơn so với giới hạn bình thường và làm ảnh hưởng tới quá trình đông máu.

Hàng loạt các nghiên cứu đã được tiến hành để xem xét có nhiều đột biến gen liên quan đến bệnh ung thư máu di truyền hay không?

Đến năm 2013 các nhà khoa học đã phát hiện ra 9 đột biến gen có liên quan đến bệnh ung thư máu di truyền. Các gen này có thể gây ra các loại bạch cầu (ung thư máu) khác nhau và các hội chứng liên quan, bao gồm:

  • Bệnh bạch cầu lympho cấp tính (ALL).
  • Bệnh bạch cầu lympho mạn tính (CLL).
  • Hội chứng myelodysplastic (MDS).

Bên cạnh đó, một số rối loạn di truyền có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư máu (bệnh bạch cầu lympho cấp tính, ALL và bệnh bạch cầu cấp tính dòng tủy, AML), chẳng hạn như:

  • Hội chứng Klinefelter.
  • Thiếu máu Fanconi.
  • Hội chứng Down.
  • Hội chứng Li-Fraumeni
  • Hội chứng Bloom.
  • Bệnh u sợi thần kinh loại.
  • Chứng thất điều – giãn mạch.

Ung thư máu là một bệnh có thể di truyền được nhưng tỷ lệ này không nhiều (có khoảng 5% bệnh nhân mắc bệnh ung thư máu là do di truyền), các trường hợp khác ung thư máu không phải là do di truyền.

Ung thư máu có khả năng di truyền nhưng tỉ lệ không cao

Trong một số khả năng nào đó, bệnh ung thư máu di truyền có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh ung thư khác. Do vậy, các bác sĩ cần có kế hoạch sàng lọc những bệnh nhân này để có thể cứu sống họ.

2. Nên làm gì khi gia đình có tiền sử mắc bệnh ung thư máu?

Những gia đình có người thân bị mắc bệnh ung thư máu không thể chủ quan vì căn bệnh này vẫn có thể di truyền dù với tỷ lệ thấp (khoảng 5%). Để ngăn ngừa khả năng mắc bệnh ung thư máu, bạn có thể tham khảo một số biện pháp dưới đây:

  • Ngừng hút thuốc.
  • Tránh tiếp xúc gần với các hóa chất độc hại, chẳng hạn như benzen.
  • Không đến những địa điểm có tia bức xạ, phóng xạ.
  • Tập thể dục và xây dựng một chế độ ăn uống lành mạnh nhằm tăng cường sức khỏe, nâng cao hệ thống miễn dịch.

Vì tỷ lệ mắc bệnh ung thư máu ở trẻ em cao hơn người lớn vì thế trong thời gian mang thai người mẹ bên cạnh việc hạn chế tiếp xúc với các môi trường không an toàn cần nên duy trì cho bản thân lối sống lành mạnh và tinh thần phấn chấn nhằm bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và con.

Duy trì chế độ ăn uống lành mạnh để phòng chống ung thư máu

Bên cạnh đó, khi một bệnh nhân được chẩn đoán là mắc bệnh ung thư máu di truyền thì trong hầu hết các trường hợp có khoảng 50% anh chị em hoặc con cái của họ đều có thể mắc cùng bệnh này.

Trong những trường hợp này, các bác sĩ thường khuyên các gia đình như vậy nên đi tư vấn di truyền để họ có thể tìm hiểu về nguy cơ ung thư của chính bản thân mình, sàng lọc ung thư và các vấn đề sức khỏe khác liên quan đến sự di truyền của bệnh ung thư máu.

Không những vậy, các thành viên gia đình cũng cũng nên xét nghiệm di truyền để xem liệu cơ thể họ có mang đột biến gen hay không?

3. Các nguyên nhân khác gây ra bệnh ung thư máu

Hiện nay chưa có một kết luận chính xác nào về nguyên nhân gây nên bệnh ung thư máu. Tuy nhiên qua các cuộc nghiên cứu trực tiếp ở những người bệnh ung thư, các nhà nghiên cứu đã tìm ra một số yếu tố nguy cơ gây bệnh bao gồm:

3.1. Nhiễm phóng xạ

Việc nhiễm một lượng lớn các chất phóng xạ trong một khoảng thời gian dài là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh ung thư trong đó có bệnh ung thư máu. Những công nhân làm việc trong những nhà máy năng lượng hạt nhân, chế tạo linh kiện điện tử rất dễ bị nhiễm các chất phóng xạ nếu họ không được bảo hộ đạt tiêu chuẩn an toàn lao động.

3.2. Thuốc lá

Thói quen hút thuốc lá được coi là nguyên nhân chính gây ra nhiều căn bệnh ung thư, trong đó có ung thư máu.

Thuốc lá là một trong những nguy cơ dẫn đến bệnh ung thư máu

3.3. Nhiễm hóa chất

Các loại hóa chất, đặc biệt là benzene đều có thể là nguyên nhân khiến bạn mắc bệnh ung thư máu nếu như bạn phải thường xuyên tiếp xúc với chúng.

3.4. Bệnh nhân từng điều trị ung thư

Nhiều trường hợp bệnh  nhân sau khi điều trị thành công một căn bệnh ung thư nào đó sau một thời gian họ lại mắc bệnh ung thư máu. Nguyên nhân là do những hóa chất được sử dụng trong điều trị ung thư có khả năng gây ra bệnh máu trắng. Tuy nhiên những trường hợp mắc bệnh sau hóa trị, xạ trị ung thư có tỉ lệ rất ít.

3.5. Dị tật bẩm sinh

Nhiều chương trình nghiên cứu cũng chỉ ra trẻ em bị bệnh down bẩm sinh, hoặc trong gia đình có người từng mắc bệnh ung thư máu cũng có nguy cơ mắc bệnh này cao hơn những trẻ em khác.

Việc tìm ra các nguyên nhân gây bệnh ung thư máu sẽ giúp các bác sĩ nhanh chóng tìm ra được phương pháp điều trị cũng như phòng ngừa nguy cơ mắc bệnh hiệu quả hơn.

Bài viết trên đây đã cung cấp các thông tin cần thiết trả lời thắc mắc “Bệnh ung thư máu có di truyền không?”. Thực sự bệnh ung thư máu có di truyền ở tỷ lệ khá thấp. Mặc dù tỷ lệ di truyền của bệnh không cao nhưng chúng ta phải luôn ở trong tâm thế sẵn sàng chiến đấu và chủ động bảo vệ sức khỏe của mình và những người xung quanh.

Thông tin liên hệ

Phức hệ Nano Extra XFGC - Dàn hòa tấu đẩy lùi ung bướu

*Điền thông tin để đặt hàng trực tuyến:

Giao hàng miễn phí, thanh toán tại nhà

Hộp Ksol 30 viên (680.000đ/hộp)
Hộp Ksol 30 viên
  • Hỗ trợ bổ sung các chất chống oxy hóa, hạn chế gốc tự do, giảm nguy cơ mắc ung bướu
  • Hỗ trợ giảm tác dụng phụ của hóa trị, xạ trị và sau phẫu thuật
  • Hỗ trợ giảm triệu chứng viêm loét dạ dày, tá tràng, giảm nguy cơ mắc bệnh tim, mạch
Lý do khách hàng tin tưởng sản phẩm GHV Ksol
Được chuyển giao từ đề tài khoa học thuộc viện Hàn Lâm KH & CN Việt Nam. Mã số đề tài: NITRA.09.2016
Được hàng chục ngàn khách hàng tin dùng và đánh giá cao về tính an toàn và hiệu quả khi sử dụng
Được Bộ Y Tế cấp phép lưu hành. GPXNCB: 31498/2016/ATTP-XNCB
Chuyên gia tư vấn 24/7